About Nuts nieuwsbrief
PINDA'S EN NOTEN, VERRASSEND VEELZIJDIG

In deze nieuwsbrief
1. Verschillenden noten, verschillende eigenschappen
2. Aan het woord: dr. Marianne Smeets, Vitamine Informatie Bureau
3. Wetenschap en gezondheid
  • Noten beschermen de bloedvaten
  • Alfa-linoleenzuur uitgelicht
  • Remedie tegen voedselallergie
4. Nieuws over noten
5. De pinda in de spotlights!

1. Verschillenden noten, verschillende eigenschappen
Het vierde nummer van de About Nuts nieuwsbrief bevat weer een variëteit aan interessante onderwerpen, gerelateerd aan pinda's, noten en gezondheid. In dit nummer zal dr. Marianne Smeets van het Vitamine Informatie Bureau ingaan op de rol van pinda's en noten bij het bouwen aan een goede weerstand. Het is al langer bekend dat pinda's en noten een beschermend effect hebben op hart- en vaatziekten. Deze nieuwsbrief beschrijft twee recente onderzoeken naar de beschermende werking van pecannoten en walnoten op de bloedvaten. Wij wensen u veel leesplezier.

De About Nuts e-nieuwsbrief wordt gratis toegezonden aan belangstellende professionals. Wie de nieuwsbrief wil ontvangen, kan zich aanmelden door een mail te sturen naar info@aboutnuts.nl. Ook kunt u daar terecht voor uw vragen of opmerkingen. Deze worden zeer gewaardeerd.

2. Aan het woord:
dr. Marianne Smeets, Vitamine Informatie Bureau
Marianne Smeets
Foto: Marianne Smeets
Noten en pinda's bouwen mee aan goede weerstand
Een goede weerstand is belangrijk en vitamines helpen daar een handje bij. Het hele jaar door. Maar in de natte, koude herfst- en wintermaanden liggen er meer kwaaltjes op de loer. Een goede weerstand is dan essentieel. Goede voeding, met voldoende vitamines en mineralen, is de basis.

Noten en pinda's zijn belangrijke leveranciers van vitamines en mineralen. Een aantal van speelt een belangrijke rol bij het handhaven van een goede weerstand. Nu is het natuurlijk niet zo dat we met voldoende vitamines en mineralen niet meer ziek worden. Maar een tekort aan deze voedingsstoffen vergroot wel de kans op een infectie. Daarom is een goede vitamine- en mineralenvoorziening belangrijk.
De 'weerstandsvitamines en -mineralen'
De vitamines die een rol spelen bij een goede weerstand zijn vitamine A, B6, C, D en E en van de mineralen is dat met name zink. Deze vitamines spelen op een of andere manier allemaal een rol bij een goede werking van het immuunsysteem. Als het om weerstand gaat, is vitamine C verreweg de bekendste. Maar de overigen zijn niet minder belangrijk. In noten en pinda's komt met namen veel vitamine B6 en E voor. Een handje noten levert ongeveer eenderde van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH) vitamine E en eenzesde van de ADH vitamine B6.

Van de weerstandsvitamines die in noten en pinda's voorkomen zorgt vitamine B6 ervoor dat we voldoende witte bloedcellen kunnen aanmaken. En het zijn juist de witte bloedcellen die ervoor zorgen dat een infectie wordt herkend en de kop wordt ingedrukt.
Vitamine E werkt op een heel andere manier. Deze vitamine beschermt juist de cellen van het afweersysteem. Vitamine E is een zogenaamde anti-oxidant. Anti-oxidanten zijn stoffen die het lichaam beschermen tegen vrije radicalen. Deze stoffen ontstaan bij algemene processen in het lichaam en kunnen schade veroorzaken aan allerlei lichaamscellen.

Naast deze vitamines bevatten noten en pinda's ook relatief veel zink. Ook zink speelt een rol bij een goed werkend immuunsysteem. Het zorgt mede voor de vorming en het activeren van de witte bloedcellen.
Bijdrage van noten en pinda's
Uit de Voedsel Consumptie Peiling (1998) blijkt dat de gemiddelde consumptie van 'noten, zaden en snacks' 29 gram per dag bedraagt. Hiermee levert deze groep een redelijke bijdrage aan de zinkinname (10% van de ADH) en aan de vitamine E inname (15-20% van de ADH).

Kortom, ook noten en pinda's kunnen een handje helpen om gezond en fit de winter door te komen. Meer weten over vitamines? Kijk op www.vitamine-info.nl.
Bron:
1 Office of dietary supplements : www.ods.od.nih.gov.
2 NEVO tabel. Nederlands Voedingsstoffen Bestand 2006. Voedingscentrum, Den Haag (2006).
3 Zo eet Nederland 1998. Resultaten van de Voedselconsumptiepeiling 1998. Voedingscentrum Den Haag (1998).


3. Wetenschap en gezondheid
Noten beschermen de bloedvaten
Pecannoten en walnoten hebben een positieve invloed op de bloedvaten. Dit blijkt uit twee verschillende studies, recent uitgevoerd in Amerika en Spanje.
Handvol pecannoten
Amerikaans onderzoek laat zien dat een handvol (30 gram) pecannoten per dag, de ongewenste oxidatie van cholesterol belemmert. Oxidatie, vooral van LDL-cholesterol, zorgt voor een verhoogde kans op aderverkalking. Dit proces kan uiteindelijk leiden tot hart- en vaatziekten.
In een gerandomiseerde en gecontroleerde onderzoek werden twee diëten vergeleken: één dieet verrijkt met pecannoten en één zonder pecannoten. In totaal aten 23 mannen en vrouwen, tussen de 25 en 55 jaar, 4 weken lang beide diëten. Uit bloedonderzoek bleek dat in de periode van het pecannootrijke dieet de vetoxidatie significant lager was.
Het positieve effect van pecannoten kan volgens de onderzoekers worden verklaard door de aanwezigheid van vitamin E (gamma-tocopherol) in pecannoten. Vitamine E werkt namelijk antioxidatief en kan hierdoor oxidatie van LDL-cholesterol tegengaan.
Elastische bloedvaten
Ook walnoten beschermen de bloedvaten. Een recent Spaans onderzoek concludeert dat het positieve effect van walnoten op hart- en vaatziekten groter is dan dat van olijfolie. Walnoten bleken een positieve invloed te hebben op de elasticiteit van de bloedvaten. Een verminderde elasticiteit leidt tot het verharden van bloedvaten. Dit is een belangrijke risicofactor voor het ontstaan van hart- en vaatziekten.
In het gerandomiseerde cross-over onderzoek kregen 24 proefpersonen (12 met een verhoogd cholesterol gehalte en 12 met een normaal cholesterolgehalte) 2 weken een maaltijd met een hoog vetgehalte. Na het dieet met de extra walnoten bleef de elasticiteit in de groep zonder verhoogd cholesterol gelijk, maar in de groep met verhoogd cholesterol nam de elasticiteit toe. Bij het olijfolierijk dieet nam het de elasticiteit bij beide groepen juist af.
Beschermende werking
Verschillende nutriënten in walnoten kunnen dit beschermende effect verklaren. Zij bevatten onder andere het aminozuur arganine, alfa-linololeenzuur (ALA) en verschillende antioxidanten. Deze nutriënten zijn allen in eerdere studies geïdentificeerd als componenten, die mogelijk de bloedvatfunctie kunnen verbeteren.
Bron:
1 Haddad et al. A pecan-enriched diet increases gamma-tocopherol/cholesterol and decreases thiorbarbituric acid reactive substances in plasma of adults. Nutrition Research, volume 26 (no 8), 2006.
2 Cortés et al. Acute effects of high-fat meals enriched with walnuts or olive oil on postprandial endothelial function. Journal of American Cardiology volume 48 (no. 7), 2006.


Alfa-linoleenzuur uitgelicht
Alfa-linoleenzuur (ALA) is een essentieel plantaardige omega-3-vetzuur. Omdat het lichaam ALA niet zelf kan aanmaken is het van groot belang om voldoende ALA via de voeding binnen te krijgen. ALA kan in het lichaam gedeeltelijk omgezet worden in het vetzuur docosahexaeenzuur (DHA). Dit vetzuur kan op zijn beurt in beperkte mate omgezet worden in eicosapentaeenzuur (EPA) (zie figuur 1). ALA, EPA en DHA worden in verband gebracht met de preventie van hart- en vaatziekten.
De Gezondheidsraad beveelt voor mannen een inname van 2,8 gram en voor vrouwen 2,2 gram ALA per dag aan. Belangrijke bronnen van ALA zijn plantaardige oliën en producten die van deze oliën gemaakt zijn (zoals mayonaise). Verder komt het van nature voor in linzen, sojabonen, groene bladgroenten en noten. Vooral walnoten bevatten veel ALA. Eén handje walnoten per dag (30 gram) levert 2,6 gram ALA. Hiermee wordt bijna de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid ALA per dag gedekt.
Bronnen ALA g/100 g
Lijnzaadolie 54,20
Walnotenolie 13,50
Walnoten 8,70
Mayonaise 6,82
Hazelnootpasta 0,99
Pindakaas 0,88
ALA omzetting
Figuur: Omzetting ALA

Bron: Informatiekaart Omega-3 vetzuren: ALA, EPA en DHA. Voorlichtingsbureau Margarine, Vetten en Oliën.

Remedie tegen voedselallergie
Er is goed nieuws voor mensen met een voedselallergie. Immunoloog Ronald van Ree van het Academisch Medisch Centrum denkt dat voedselallergie in de toekomst goed behandeld kan worden. Hij verwacht de eerste experimentele behandelingen voor pinda-allergie binnen twee jaar.
De oplossing ligt volgens hem in het toepassen van een combinatie van biotechnologie en vaccinatieontwikkeling, waarbij genetisch gemodificeerde pinda's gebruikt kunnen worden bij immunotherapie. Deze methode kan in principe in de toekomst ook voor andere voedselallergieën kunnen worden ingezet.
Bron:
1 Nu.nl www.nu.nl.
2 Nederlands Dagblad www.nd.nl.


4. Nieuws over noten
Jack Klijn mixen
Foto: Jack Klijn mixen
The Nut Company introduceert nieuwe Jack Klijn mixen
Het einde van dit jaar komt The Nut Company met drie nieuwe producten op de markt: Jack Klijn ‘Power Mix’, ‘Vitality Mix’ en ‘Beauty Mix’. De producten zijn een mix van verschillende noten en fruitsoorten. De mixen zijn zo samengesteld dat ze een combinatie bevatten van verschillende vitaminen en mineralen. Zo is de ‘Power Mix’ rijk aan ijzer en fosfor, de ‘Vitality Mix’ een goede bron van vitamine B1 en B3 en de ‘Beauty Mix’ een goede bron van vitamine B2 en E. De producten zullen het About Nuts logo dragen.

5. De pinda in de spotlights!
Pinda
Foto: Pinda
Hoewel ze vaak in één adem met noten worden genoemd, behoren pinda's tot de peulvruchtengroep. Ze groeien niet boven de grond aan een boom of een struik, zoals andere noten, maar aan een pindaplant. Vruchten van deze plant, de pinda dus, ontwikkelen zich onder de grond.
Rijke historie
Pinda's stammen oorspronkelijk uit Zuid-Amerika. De Inca's gaven ze meer dan 3.500 jaar geleden al mee aan de overledenen als voedsel voor in het hiernamaals. De Spanjaarden namen pinda's hiervandaan mee naar Spanje. Vanuit Spanje werden de pinda's verspreid in Azië en in Afrika. Vooral in Afrika werd de pindaplant een veel verbouwd gewas, dat volgens de inwoners van dit continent zelfs een ziel bezat. Van dit continent werd de pinda meegenomen op de slavenschepen naar de Verenigde Staten en geïntroduceerd. Daar steeg de consumptie van pinda's vooral onder invloed van de Burgeroorlog van 1860, toen zowel het Noordelijke als het Zuidelijke leger begonnen in te zien dat de pinda een waardevol voedingsmiddel is. Tegenwoordig worden pinda's in tal van producten verwerkt en worden ze in vele keukens ter wereld als ingrediënt gebruikt.
* ADH = Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid
Pinda's   Per portie (30g) % ADH*
Energie (kJ)
(kcal)		 776
187		  
Eiwitten (g) 7,6  
Koolhydraten (g) 4,2  
Vetten
    Verzadigd
    Onverzadigd		 (g)
(g)
(g)		 16
2,7
11,8		  
Voedingsvezel (g) 2 7%
Vitamine E (mg) 24 24%
Tabel: Voedingswaardetabel pinda's (per portie)
Boordevol nutriënten
Naast een aantal andere noten zijn ook pinda's een goede bron van vitamine E. Zo bevat één handje pinda's maar liefst 24% van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid vitamine E. Vitamine E is een antioxidant.
Antioxidanten kunnen een rol spelen in de preventie van hart- en vaatziekten en kanker. Daarnaast bevatten pinda's ook voedingsvezels, bijna 7 gram vezels per 100 gram. Dit is 20% van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid vezels.